✨Hướng Đi Mới Cho Chợ Truyền Thống: Thay Đổi Để Tồn Tại Hay Chấp Nhận Bị Lãng Quên?

Trong bối cảnh thói quen mua sắm của người tiêu dùng thay đổi chóng mặt, các khu chợ truyền thống tại TP.HCM đang đứng trước bài toán sinh tồn: Phải tự làm mới mình hoặc dần mất đi vị thế vốn có.TP.HCM hiện có khoảng 232 chợ truyền thống, nhưng từ sau đại dịch COVID-19, không khí mua bán tại đây trở nên trầm lắng lạ thường. Khảo sát tại các chợ lớn như Tân Định, Phạm Văn Hai hay Bà Chiểu, tình trạng người bán nhiều hơn người mua diễn ra phổ biến.

Nguyên nhân chính khiến sức mua giảm sút (từ 40% - 50%):

• Sự bủa vây của chợ tự phát: Các điểm bán hàng tràn lan xung quanh chợ khiến khách hàng ngại vào bên trong.

• Mất lợi thế cạnh tranh: So với siêu thị và cửa hàng tiện lợi, chợ truyền thống đang yếu thế về:

• Tiện lợi: Khó đỗ xe, không gian nóng bức, thiếu sạch sẽ.

• Chất lượng: Nguồn gốc hàng hóa chưa được kiểm soát chặt chẽ bằng hệ thống hiện đại.

• Giá cả: Tình trạng "nói thách" gây tâm lý e dè, đặc biệt là với giới trẻ.Không còn chờ đợi khách đến, nhiều tiểu thương đã chủ động thay đổi để thích nghi với thời đại công nghệ:

• Bán hàng đa kênh: Thay vì chỉ ngồi tại sạp, khoảng 40% tiểu thương (tại một số chợ như Võ Thành Trang) đã triển khai bán hàng qua điện thoại, Zalo, Facebook và giao hàng tận nhà.

• Thanh toán hiện đại: Tại chợ Bến Thành, việc quét mã QR hay dùng máy POS đã trở nên phổ biến, giúp khách du lịch và người trẻ thanh toán thuận tiện hơn.

• Chương trình khuyến mãi: Học tập mô hình siêu thị, nhiều ban quản lý chợ đã vận động tiểu thương giảm giá từ 5% - 30% để kích cầu mua sắm.Theo các chuyên gia kinh tế, để phát triển bền vững, chợ truyền thống không thể chỉ dựa vào cách bán hàng cũ.

• Bảo tồn kết hợp du lịch: Những khu chợ có bề dày lịch sử như Bến Thành, Bình Tây cần được định hướng thành điểm đến văn hóa, kết hợp mua sắm và trải nghiệm du lịch.

• Chuyển đổi mô hình: Nâng cấp các chợ nhỏ thành mô hình "siêu thị mini" sạch sẽ, hiện đại nhưng vẫn giữ được nét gần gũi của chợ xưa.

• Đào tạo kỹ năng: Tiểu thương cần được hỗ trợ đào tạo về kỹ năng giao tiếp, bán hàng online và quản lý nguồn hàng sạch, có xuất xứ rõ ràng.Đại diện Sở Công Thương TP.HCM cho biết, cơ quan chức năng sẽ quyết liệt hơn trong việc:

• Dẹp bỏ chợ tự phát: Giải quyết dứt điểm các điểm kinh doanh trái phép xung quanh chợ.

• Ứng dụng công nghệ: Triển khai mô hình "chợ trực tuyến", hỗ trợ tiểu thương tiếp cận thương mại điện tử.

• Đảm bảo an toàn thực phẩm: Siết chặt quản lý niêm yết giá và vệ sinh an toàn thực phẩm để tạo dựng lại niềm tin với người tiêu dùng.

Chợ truyền thống không chỉ là nơi giao thương mà còn là linh hồn văn hóa của đô thị. Việc kết hợp giữa giá trị cốt lõi và công nghệ hiện đại sẽ là "chìa khóa" để những khu chợ này tiếp tục tồn tại và phát triển trong kỷ nguyên số.